"12 Mayıs Fibromiyalji Farkındalık Günü." Fibromiyaljinin, modern yaşamda giderek daha sık görüldüğünü belirten Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Dr. Asiye Gülsüm Kakı, hastalığın kronik ve çok yönlü bir ağrı sendromu olarak öne çıktığını söylüyor. Uzm. Dr. Kakı, hastalığın yalnızca fiziksel değil, psikolojik ve sosyal boyutlarıyla da değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, "Fibromiyalji en sık 30-55 yaş aralığındaki aktif kadınlarda görülür. Klinik gözlemler ve psikososyal incelemeler, mükemmeliyetçi kişilik yapısına sahip kadınlarda fibromiyalji görülme sıklığının daha yüksek olduğunu gösteriyor." dedi.

YOĞUN STRES RİSKİ ARTIRIYOR
Mükemmeliyetçiliğin, kişinin kendisi için çok yüksek standartlar belirlemesi, kontrol ihtiyacının yoğun olması ve hata yapmaya tahammül edememesiyle karakterize bir kişilik yapısı olduğunu söyleyen Uzm. Dr. Kakı, şöyle dedi: "Belirli düzeyde olduğunda kişiye motivasyon sağlayabilen bu özellik, aşırıya kaçtığında kronik stres yüküne dönüşerek hem psikolojik hem de biyolojik açıdan yıpratıcı olabiliyor. Özellikle kadınların iş hayatı, ev yaşamı ve toplumsal roller nedeniyle yoğun sorumluluk altında olması, sınır koymakta zorlanmaları ve sürekli 'yetişme' baskısı hissetmeleri fibromiyalji riskini artıran önemli faktörler arasında yer alır."

KRONİK BİR RAHATSIZLIĞA DÖNÜŞÜR
Fibromiyaljinin yaygın kas ve iskelet sistemi ağrılarıyla birlikte yorgunluk, uyku bozukluğu, bilişsel fonksiyonlarda azalma ve merkezi ağrı duyarlılığında artışla karakterize kronik bir rahatsızlık olduğunu ifade eden Uzm. Dr. Kakı, "Halk arasında 'kas romatizması' olarak da bilinir. Hastalık, kişinin günlük yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyebilir ve çoğu zaman uzun süre fark edilmeden ilerleyebilir." şeklinde konuştu.

HEM AĞRI HEM YORGUNLUK
Fibromiyalji belirtilerinin başında yaygın kas-iskelet sistemi ağrıları geldiğini söyleyen Uzm. Dr. Kakı, diğer belirtilerini şöyle sıraladı: "Hastalar sıklıkla baş, boyun ve sırt ağrılarıyla başvururken bazı durumlarda daha lokalize ağrılar da görülebiliyor. Uyku problemleri, kronik yorgunluk, halk arasında 'beyin sisi' olarak ifade edilen dikkat ve konsantrasyon güçlüğü de yaygın semptomlar arasındadır. İrritabl bağırsak sendromu, karın ağrısı gibi ek somatik yakınmalar da tabloya eşlik edebiliyor."
KİŞİYE ÖZEL TEDAVİ
Fibromiyalji tedavisinin multidisipliner ve kişiye özel planlanması gerektiğini belirten Uzm. Dr. Kakı, şöyle dedi: "Tedavi sürecinde kişinin psikososyal durumu, uyku düzeni, egzersiz alışkanlıkları, beslenme şekli ve vitamin düzeyleri birlikte değerlendirilmeli. Egzersiz planlamasında ise ağır ve kasları zorlayıcı aktiviteler yerine hafif tempolu aerobik egzersizler, gevşeme çalışmaları ve nefes egzersizleri önerilir. Egzersizin yalnızca günün belirli bir saatine sıkıştırılması yerine gün içine yayılması daha faydalı olur."
DENGELİ VE SAĞLIKLI BESLENİN
Beslenme düzeninin de fibromiyalji yönetiminde etkili olduğunu söyleyen Uzm. Dr. Kakı, şu önerilerde bulundu: "Yüksek karbonhidrat ağırlıklı beslenme yerine daha dengeli ve sağlıklı bir beslenme planı önerilir. Ayrıca, D vitamini, magnezyum ve omega-3 gibi desteklerin değerlendirilmesi, kişinin enerji metabolizmasının düzenlenmesine yardımcı olabilir."