BAĞ-KUR’dan ölüm aylığı almanın yolu

BAĞ-KUR kapsamında borçlanma yaparak vefat edenlerin geride kalan akrabaları belirli şartları yerine getirirse aylık almaya hak kazanır

\r\nÜLKEMİZDEN ayrılmadan önce BAĞ-KUR ilintisi olup yurtdışına giden veya BAĞ-KUR kapsamında borçlanma yaparak vefat edenlerin geride kalanları hangi şartlarda ölüm aylığı ve cenaze yardımı alır bunu irdeleyelim istedim. Tam tersi bir durumda olabilir yurtdışı çalışma veya borçlanma sonrası ülkemizde BAĞ-KUR kapsamında çalışma halindeki hakkınızı da aynı kapsamda izah etmemiz gerekir.\r\n\r\nSosyal Güvenlik Kurumu, her vefat eden 4/b sigortalısının hak sahiplerine ölüm aylığı bağlamaz. Mutlaka belirli bir süre prim ödeme şartı arar. Bu şartlar geçmiş yıllarda kanunlarla sıkça değiştirilmiştir.\r\n

\r\n

AYLIK BAĞLANMAZ

\r\n

\r\nVefat ettiği tarihte aktif 4/b (Bağ-Kur) kapsamında sigortalı olan yada öldüğü tarihten önce en son 4/b kapsamında sigortalı sayılanların hak sahiplerine, ölen sigortalının kendi sigortalılığından dolayı prim borcu olmaması ya da prim borcunun hak sahipleri tarafından ödenmesi şartıyla, belirli bir süre prim ödemiş olan 4/b sigortalılarına 4/b (Bağ-Kur) şartlarından ölüm aylığı bağlanması mümkündür.\r\n

\r\n

ÖLÜM AYLIĞINDAKİ ŞARTLAR

\r\n

\r\nHak sahiplerinin ölüm aylığına hak kazanabilmesinin şartları ölüm tarihi ve hak sahipleri yönünden farklılıklar göstermektedir. 5510 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 1 Ekim 2008 tarihinden önce ölen 4/b (Bağ-Kur) sigortalılarının hak sahiplerinin ölüm aylığına hak kazanabilmelerinde aranan prim ödeme gün sayısı şartı üç kez değişikliğe uğradı. 01 Ekim 2008 tarihinden önce ölen 4/b (Bağ-Kur) sigortalıları için ölüm tarihine göre değişkenlik gösteren en az prim ödeme gün sayısı şartları bulunmaktaydı. Buna göre;\r\n

\r\n
• - 4 Ekim 2000 tarihinden önce ölen 4/b sigortalıları için: en az 1080 gün prim ödenmiş olması,
\r\n
• - 4 Ekim 2000 – 7 Ağustos 2001 tarihleri arasında ölen 4/b sigortalıları için: en az 1800 gün prim ödenmiş olması,
\r\n
• - 8 Ağustos 2001 – 01 Ağustos 2003 günleri arasında ölen 4/b sigortalıları için: en az 1080 gün prim ödenmiş olması,
\r\n
• - 02 Ağustos 2003 gününden sonra ölen 4/b sigortalıları için: en az 1800 gün prim ödemek, sigortalının hak sahiplerine ölüm aylığı bağlanması için yeterli şarttır. Bu süreleri hak sahipleri borçlanma yoluyla da tamamlama imkanına sahip. Askerlik, yurtdışı ve benzeri borçlanma yöntemleri bulunmakta. Ayrıca şu husus unutulmamalı ki 22 ülke ile yapılan sosyal güvenlik sözleşmelerine BAĞ-KUR’da taraf olduğundan hiç borçlanma yapılmasa dahi yurtdışı çalışma ve eşdeğer süre ile de tamamlanması mümkündür.
\r\n

\r\n

\r\n

ÖRNEK AYLIK BAĞLAMA ŞARTLARI

\r\n

\r\nÖrnekle açıklayacak olursak 10 Mart 2002 tarihinde ölmüş 4/b (Bağ-Kur) sigortalısının 1150 gün ödenmiş primi varsa geride kalan hak sahiplerine ölüm aylığı bağlanır. (1080 günden fazla prim ödendiği için) Şayet bu kişi 1 Ocak 2001 tarihinde vefat etmiş olsa idi hak sahiplerine 1800 gün prim ödeme şartını yerine getiremediği için aylık bağlanması söz konusu olmayacaktı. Aynı örneği ölüm tarihlerine bağlı olarak ölüm aylığının bağlanıp bağlanmayacağına karar verebiliriz.\r\n\r\nSigortalının hakları kimlere intikal eder diye baktığımızda  gelir veya aylık bağlanmasına veya toptan ödeme yapılmasına hak kazanan eş, çocuk, anne ve babası hak sahibi olarak belirlenmiştir.\r\n

\r\n

KİMLER AYLIK ALIR?

\r\n

\r\nVefat eden sigortalının eş ve çocukları ile belirli şartlar dahilinde anne – babasına ölüm aylığı bağlanır. Ölen 4/b sigortalısının,\r\n

\r\n
• -Erkek ya da kadın olmasına bakılmaksızın dul eşine,
\r\n
• -SGK kapsamında çalışmayan, çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan çocuklarına,
\r\n
• -Çalışamayacak durumdaki malul çocuklarına,
\r\n
• -Evli olmayan, evli olmakla birlikte sonradan boşanan veya dul kalan ve SGK kapsamında çalışmayan, çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan kız çocuklarına,
\r\n
• -On sekiz yaşını, orta öğretim görmesi halinde 20, yüksek öğrenim görmesi halinde 25 yaşını doldurmayan erkek çocuklarına,
\r\n
• -SGK kapsamında çalışmayan (sigortalı olmayan), çalışmalarından dolayı gelir veya aylık almayan anne-babasına,
\r\n
• -Sigortalının ölümünden sonra doğan çocuklarına, ölüm aylığı bağlanır.
\r\n

\r\nÖzellikle vurgulamakta fayda gördüğümüz bir husus var ki; vefat eden sigortalının mirasının hak sahipleri tarafından reddedilmiş olması hak sahiplerine aylık bağlanması hakkını ortadan kaldırmamaktadır.\r\n

\r\n

CENAZE YARDIMI

\r\n

\r\nVefat eden kişi emekli iken vefat ederse veya yeterli prim ödeme süresi mevcut ise geride kalanlara 328,00 TL cenaze yardımı yapılır.\r\n

\r\n

ZAMAN AŞIMI

\r\n

\r\nKişi vefat ettikten sonra 5 yıl içinde başvuru yapılır ise ölüm tarihindeki ay başından başlayarak 5 yıla kadar olan  ölüm aylıkları hesap edilip gecikilmiş olmasına rağmen toplu paranın yanında daha sonra düzenli aylıklar beraberinde gönderilir. 5 yıl geçtikten sonra başvuru yapılır ise talep tarihindeki aybaşından geçerli ölüm aylığı bağlanır. Burada unutulmaması gereken diğer bir husus vefat edenin SGK Kurumuna borcu varsa borç ödendikten sonraki ay başı ölüm aylığı için geçerli sayılır.