Yedi ay önce anne olduktan sonraki ilk dakikalarda tanıştım emzirme duygusuyla… Bir anne ve bebeğin o muhteşem uyumuyla… Ve gördüm ki; anne karnında başlayan uyum ve bağlanma duygusu, doğumdan sonra da bu şekilde devam ediyor anne-bebek arasında... Bebeğiniz tıpkı hamilelikte olduğu gibi büyümek için yine ve sadece size ihtiyaç duyuyor. Kollarınızın arasında gram gram büyüyor, tombiş ve sevimli bir hale geliyor her geçen gün… Ben bu duyguların sarhoşluğu içinde günlerimi geçiriyorken, bir gün kuzenimden gelen telefonla emzirme döneminin farklı bir boyutuyla yüzyüze geldim. 3 aylık bebeğinin artık emmek istemediğini büyük bir üzüntüyle anlatıyordu telefonda... Çok şaşırdım. Öncelikle doktoruna danışması gerektiğini söyledim, ama randevu gününe kadar belki bir şeyler yapabiliriz diye hemen araştırmaya koyuldum. Kendi beslenmesiyle ilgisi olabileceği üzerinde durduk kuzenimle ve bu konuya dikkat etmesiyle, yani acı ve baharatlı yiyecekleri kesmesiyle birkaç günde tatlı sona ulaştılar; artık bebeği emebiliyordu... Anne sütü bebeklerin sağlıklı gelişimi için gerçekten de çok önemli. Ve bebeğinin aç kalması, bir anne için en acı veren duygulardan biri… Ben de konuyu Central Hospital'dan Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Öznur Yılmaz'a danıştım. Bebeğinizde böyle bir durumla karşılaştığınız zaman ilk yapmanız gereken, vakit kaybetmeden nedenin üstüne gitmek olmalı! İşte bebeklerin emmesini engelleyen nedenler…
-Ağızda pamukçuğa dikkat!
Pamukçuk bir mantar enfeksiyonudur. Genelde yeni doğan bebeklerde görülen bir hastalık olmasına rağmen, 1 yaşına kadar olan çocuklarda da sık karşılaşılan bir durumdur. Yanak içinde, dil ve damakta süt parçalarını andıran beyaz lezyonlar şeklinde kendini gösterir. Ağzında pamukçuk görülen bebekler, emerken acıdığı için emmeyi reddedebilir. Bu durumda uzman bir doktordan yardım alınmalıdır.
-Bebeğinizin burnu tıkalı olabilir
Emerken burnundan nefes alamayan bebek memeyi bırakarak ağzından nefes almaya çalışır ve anneyi emmek istemez. Eğer bebeğin burnu tıkalıysa, doktorun önereceği burun damlası kullanılmalı ve bir aspiratör yardımıyla bebeğin burnu temizlenmeli, nefes alması sağlanmalıdır.
-Annenin tükettiği besinler sütün tadını değiştirir
Annenin tükettiği gıdalar veya içecekler sütün tadını etkileyebilir veya bebekte olumsuz etkilere yol açabilir. Baharatlı, acılı, sarımsaklı gıdalar anne sütünün tadını değiştirebilir; çay, kahve çikolata tüketimi bebekte huzursuzluk, uykusuzluk gibi belirtilere yol açabilir, lahana kuru fasulye gibi bazı gıdalar bebekte gaz şikayetlerini artırabilir. Bu tip durumlarda annenin sütü sağılarak boşaltılmalıdır. Bebek birkaç saat sonra yeni sütle tekrar emzirilmelidir. Ancak bebek hala emmeyi reddediyorsa başka bir sorun olabileceği unutulmamalıdır. Bazen de annenin parfüm kullanması ya da sigara içiyor olması bebekte huzursuzluk ve iştahsızlık sebebi olabilir.
-Yanlış emzirme pozisyonu ve tekniği emzirmeyi engeller
Annenin bebeği emzirirkenki pozisyonu ve tekniği hatalıysa bebek anneyi emmekte zorlanabilir. Bebek emzirme anında memeyi tutması için başından itilirse, direnç gösterir ve tepki olarak da memeyi reddedebilir.
-Stres sadece anneyi değil, bebeği de etkiler
Hamilelik ve doğum süreçlerinde annelerin vücutları, duyguları ve yaşam tarzlarında ciddi değişiklikler olur. Hatta hamilelik sürecindeki stres erken doğuma bile neden olabilir. Stres hem anneyi hem de bebeği olumsuz etkiler. Anne özellikle bebeğini emzirmeden önce sakinleşmelidir. Bebeği rahat ve huzurlu bir ortamda emzirmelidir. Emzirmek anneye de iyi gelecektir, çünkü emzirme sırasında anne ile bebek arasında güvene dayalı duygusal bir bağ oluşur. Bu anlardan bebeğinizin de keyif alabilmesi için sessizlik de önemlidir. Bebeğiniz emerken aniden ortaya çıkan yüksek seslere tepki verebilir.
-Diş çıkarma dönemi sancılıdır
Sağlıklı bir bebeğin dişleri ortalama 6-7 aylıkken çıkmaya başlar. Bebeğinizin damaklarıyla diş etleri şiş ve kızarık ise diş çıkarıyor demektir. Bu süreci rahat atlatabilmek için ona oturur pozisyondayken dişlerini kaşıyabileceği soğuk ve steril malzemeler verebilirsiniz. Bebekler bu süreçte de diş etleri acıyacağı için emmeyi reddedebilir.
-Bebek, emzirme saatlerindeki değişikliği fark eder
Bebekler alışkanlıkları değiştiğinde tepki verir. Bu yüzden emzirme saatlerinin değişmesi bebekleri etkileyebilir.
-Bebeğe kardeş geliyorsa sütün tadı değişir
Annenin yeniden hamile kalması durumunda salgılanan hormonlar nedeniyle sütün tadı değişebilir ve bebek memeyi reddedebilir.
-Sütün miktarı bebeği etkiler
Bebekler mide hacimleri küçük olduğundan az ve sık emerler. Ancak anne sütünün miktarı bebekleri etkileyebilir. Sütün yeterli olup olmadığını belirlemekteki en önemli etken, bebeğin kilosunu takip etmektir. Bebekler emdikçe annenin sütü çoğalır ve onun ihtiyacını karşılar. Ama yorgunluk, stres, hastalık gibi bazı durumlarda sütünüzün gelmesi yavaşlayabilir. Bu durumlarda annenin şefkatli ve ısrarcı olması gerekir. Ayrıca bebek ara sıra biberonla besleniyorsa da emmeyi reddedebilir.
-Enfeksiyon
Bebeğin emmemesinin nedeni, geçirmekte olduğu enfeksiyon olabilir. İştahsızlığı yanında ateş, öksürük, kusma, ishal gibi bulgular varsa mutlaka doktor tarafından değerlendirilmelidir. Özellikle kulak ağrıları emme sırasında artabilir, bu da bebeği huzursuz eder ve iştahsızlık yaratır.
Hazırlayan: Zuhal K. EYÜBOĞLU
