Topografik harita, eşyükselti eğrileri yardımı ile yeryüzünün veya bir kısmının düzleme aktarılması ile oluşur. Türkiye topografik haritası da, yükseltinin bol olduğu ülkemizin yer şekillerini göstermede faydalı bir haritadır. Harita olarak düzleme aktarılan topografya, bir bilim dalıdır. Topografyanın tarihi 17. Yüzyılda başlamaktadır. Ölçme, hesap, çizim işlerini kolaylaştırdığı için de kullanılmaktadır. Yol, baraj, bina gibi yapıların araziye uygulanabilmesi için topografyanın bilinmesi gerekmektedir. Türkiye topografik harita yer şekilleri, özellikleri ve işaretleri nelerdir? İşte merak edilen ve araştırılan o soruların cevapları…
Yeryüzünün veya bir parçasının şekilsel yapısının belli bir ölçek içinde eş yükseklik eğrileri yardımıyla yatay düzlem üzerinde gösterilmesiyle elde edilen haritalara topografik haritalar denir. Büyük ölçekli haritaların önemli bir bölümünü topografya haritaları oluşturmaktadır. Yer şekilleri, nüfus, ekonomik faaliyetler gibi özellikler haritalarda ayrıntılı şekilde gösterilir. Topografik haritalar, fiziki haritaya çok benzer. Ancak bir noktada ayrılırlar, topografik haritalar yükseltileri baz alır, fiziki haritalarda yükseklik gösterilmez. Bu topografik haritalar üzerinde, yeryüzünde bulunan tüm şekiller kendine özgü simgelerle belirtilmiştir. Türkiye, yükseltisi çok olan bir ülkedir. Türkiye Topografya haritası da bu anlamda eşyükselti eğrileri ile yeryüzü şekillerinin düzlemde gösterilmesi ile coğrafya ve mimarlık gibi birçok alana faydalı olmuştur.
Topografik haritada su kaynakları mavi renk ve tonlarında belirtilir. Renk tonunun koyulaşması, su derinliğinin arttığı anlamına gelir. Yol ve binalar siyah renkte gösterilir. Orman ve bitki örtüsü alanları yeşil renk ile gösterilir. Ana yol ve siyasi sınırlar ise kırmızı renk ile belirtilir. Yükselti ise kahverengi ile gösterilir. Yükseltinin artması rengin koyulaşmasını sağlar.
Türkiye topografik haritasında özellikle Doğu Anadolu Bölgesi, genellikle koyu kahverengidir. Yükseltiye bağlı koyulaşan renk, Türkiye topografik haritasında Doğu Anadolu'nun yüksekliği hakkında bilgi vermektedir. Topografik haritaların en önemli özelliği eş yükselti eğrilerinin haritaların ölçeklerine göre değişmesidir. Eş yükselti topografya haritası yani diğer adıyla izohips haritası, izohipslerin sıklaştığı yerlerde eğim ve yükselti artmaktadır. Ovaların bulunduğu yerde izohipsler çok seyrek görülürken dağlık alanlarda ise sıklığı artmaktadır.
(Görsel Kaynak: cografyaharita.com)
