İran'da 28 Aralık 2025'te yerel para biriminin döviz karşısında hızla değer kaybetmesi ve ekonomik sıkıntıların derinleşmesi nedeniyle Tahran Büyük Çarşı'da esnafın öncülüğünde başlayan gösteriler ülke geneline yayılmıştı.
İRAN'DAKİ PROTESTOLARDA 6 BİN 126 KİŞİ YAŞAMINI YİTİRDİ
Başkent Tahran'da 8 Ocak'ta şiddetlenen protestolar sırasında çıkan olaylar sonrasında ülke yönetimi internet erişimini engellemişti. Gösterilerin sona ermesinin ardından son günlerde internet erişimi kısmen ve sınırlı şekilde yeniden sağlanmıştı.
ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA) ise gösterilerde çıkan olaylarda 6 bin 126 kişinin hayatını kaybettiğini, 41 bin 880 kişinin gözaltına alındığını duyurmuştu.
ABD-İRAN HATTINDA DİPLOMASİ DÖNEMİ
İran'daki protestolar sonrası ABD ile İran arasında gerilim tehlikeli boyutlara ulaşmış, Washington'un Tahran'a yönelik olası askeri müdahalesi küresel gündemin ana başlıklarından biri haline gelmişti.
Ancak karşılıklı sert söylemlerin ardından son dönemde tansiyonun düşmeye başladığına işaret eden mesajlar geliyor. İsrail basını, bu yumuşamada Türkiye'nin devreye soktuğu diplomatik girişimlerin belirleyici rol oynadığını aktardı.
TRUMP: İRAN İLE MÜZAKERE HALİNDEYİZ
ABD Başkanı Donald Trump, Amerikan Fox News kanalına İran ile yapılan müzakereler hakkında açıklamalarda bulundu.
İran ile ilgili planlarının Orta Doğu'daki müttefik ülkelere bildirmenin doğru olmadığını savunan Trump, söz konusu hazırlıklarla ilgili gelişmeleri bölge müttefikleriyle paylaşmanın "medya ile paylaşmaktan daha kötü olabileceğini" ifade etti.
Trump, "Ama bakın, plan şu ki (İran) bizimle konuşuyor. Bir şeyler yapıp yapamayacağımıza bakacağız, aksi takdirde neler olacağını göreceğiz." dedi.
ABD'nin bölgedeki müttefiklerinin İran'ın her zaman müzakereye açık olduğu yönündeki açıklamaları hatırlatılan ABD Başkanı, bu bilgiyi doğrularken İran ile yapılacak müzakereden bir sonuç alınması konusunda daha önceki olumsuz pazarlıklara atıfta bulundu.
Trump, "Bu doğru ama müzakere ediyorlar, dolayısıyla ne olacağını göreceğiz. En son müzakere ettiklerinde nükleerlerini devre dışı bırakmak zorunda kaldık, işe yaramadı." değerlendirmesinde bulundu.
"İRAN SAVAŞ ARAMAMAKTADIR"
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ise, Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile gerçekleştirdiği telefon görüşmesinde, "İran hiçbir şartla savaş aramamaktadır; muhtemel bir savaşın İran'ın, ABD'nin ve de bölgenin çıkarına olmadığına inanmaktadır" ifadelerini kullandı.
"MÜZAKERELER İÇİN YAPISAL ÇERÇEVE OLUŞTURULUYOR"
İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Başkanı Ali Laricani de sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, ABD ile müzakereler konusunda ilerleme kaydedildiğini belirtti.
Laricani açıklamasında, "Yapay medya savaşı algısının aksine müzakereler için yapısal çerçevenin oluşturulmasında ilerleme kaydediliyor" dedi.
TÜRKİYE'NİN BARIŞ DİPLOMASİSİ DEVREYE GİRDİ
İran ile ABD arasında müzakereler sürerken, İsrail basınından Maariv gazetesi, "Müzakereler için bir çerçeve şekilleniyor: ABD ile İran görüşüyor! Başkan Erdoğan devreye girdi" başlıklı dikkat çeken bir haber yayımladı.
Haberde, Ankara'nın, bölgede yeni bir savaşın önüne geçmek ve iki ülke arasında yeni müzakere turlarını yeniden canlandırmak amacıyla İran ile ABD arasında bir iletişim kanalı kurmayı hedeflediği bildirildi.
İsrailli gazete, Ankara'nın iletişim kanalını oluşturmayı ve olası müzakerelere ev sahipliği yapmayı amaçladığını belirtti.
Maariv, Türkiye'nin, bölgede tansiyonun yükseldiği bir dönemde diplomatik çözümlerle barışı korumaya çalıştığını vurguladı.
"TARAFLAR TÜRKİYE'NİN ARABULUCULUĞUNA SICAK BAKIYOR"
Habere göre, Türkiye'nin şu anda yürüttüğü diplomatik girişimler İran konusunda en uygun seçenek olarak görülüyor. Başkan Recep Tayyip Erdoğan'ın harcadığı yoğun çabaların da İran ve ABD taraflarını müzakere masasına oturtmayı hedeflediği ifade edildi.
Maariv, Türkiye'nin arabuluculuğunun, ABD'nin İran'a yönelik yeni bir saldırı ihtimalini önlemeye yönelik diğer yollarla birlikte işleyeceğini belirtti. Bu yollar arasında Suudi Arabistan ile ABD arasındaki temaslar, İran ile Rusya arasındaki iletişim ve Mısır'ın Suudi Arabistan, Türkiye ve bölgedeki diğer ülkelerle birlikte yürüttüğü çabalar yer alıyor.
"MÜZAKERE SÜRECİ ARAKÇİ ZİYARETİYLE ZİRVEYE ULAŞTI"
İsrailli gazeteye göre, arabuluculuk süreci, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi'nin cuma günü İstanbul'a yaptığı ziyaretle zirveye ulaştı.
Arakçi, Türk arabuluculuğunu memnuniyetle karşıladığını ifade ederek, Türkiye'nin İran'ın nükleer programı ve diğer konulardaki müzakerelerde daha önce de üstlendiği arabuluculuk rollerini hatırlattı.
Arakçi, "Türkiye, İran konusunda her zaman çok olumlu ve yapıcı tutumlara sahip olmuştur. Özellikle geçen haziran ayında İran ile İsrail arasında yaşanan 12 günlük savaş sırasında Türkiye'nin yapıcı vizyonuna tanıklık ettik" ifadelerini kullandı.
Cuma günü İstanbul'da Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve Başkan Erdoğan ile yaptığı görüşmenin ardından Arakçi, Başkan Erdoğan'ın diplomasinin eş zamanlı olarak bölgenin yararına kullanılabileceğini bildirdi.
Arakçi ayrıca, Türkiye'nin bölgede bir çözüm bulmak için çalıştığını belirterek, "Bu çabaları olumlu karşılıyoruz ve başarılı olmasını umuyoruz. Bu konuda bölge ülkeleriyle de görüşmeler yürütüyorum" ifadelerini kullandı.
