Siyaset felsefesi, siyaset teorisi, siyasi düşünceler tarihi ve demokrasi teorisi alanlarında uzman bir akademisyen olan Derda Küçükalp, yeni kitabı Modern Dünya Dinleri İdeolojiler ile siyaset bilimi ve felsefenin kesişiminde kapsamlı bir entelektüel yolculuk sunuyor. Yazar, geçmişten günümüze insanlık tarihine yön veren altı temel ideolojiyi -liberalizm, muhafazakârlık, Marksizm, milliyetçilik, faşizm ve anarşizm- toplumsal kökenleri, tarihsel bağlamları ve insan psikolojisi üzerinden ele alıyor. Kitap; "İdeoloji Mefhumu" başlıklı açılış bölümünün ardından her ideolojiye ayrı bir bölüm ayırıyor ve sonunda karşılaştırmalı bir değerlendirme sunuyor. Küçükalp, ideolojiyi yalnızca gündelik anlamıyla -taraflı bakmak ya da belirli bir şablonla düşünmek- ele almakla kalmıyor; aynı zamanda "sistematik düşünce" anlamının felsefi temellerini de inceliyor. Schopenhauer, Nietzsche, Hegel, Freud, Marx ve Mannheim gibi düşünürlerin görüşleri üzerinden ideolojinin kökenleri ve dönüşümü, sade bir dille aktarılıyor.
Liberalizmi "hem geniş hem dar anlamıyla günümüzün hâkim ideolojisi" olarak tanımlayan yazar, bu düşüncenin özgürlük vurgusundan aldığı gücü ve eleştirilerini dengeli biçimde sunuyor. John Locke'tan Adam Smith'e uzanan fikir zinciri anlaşılır biçimde özetleniyor. Buna karşıt olarak ortaya çıkan muhafazakârlık ise hem dünya hem de Türk siyasi düşüncesinden örneklerle açıklanıyor. Küçükalp, güncel literatürdeki önemli çalışmalara ve Türk siyasi tarihinin kritik dönemeçlerine atıflarla metni zenginleştiriyor.
DEVRİMDEN MİLLİYETÇİLİĞE
Marksizm bölümünde "Farklı Marksizmler" başlığı, ideolojinin çeşitliliğini anlamak açısından dikkat çekiyor. Ardından gelen milliyetçilik, faşizm ve anarşizm bölümleri, hem tarihsel gelişim çizgileri hem de günümüz siyasetine etkileriyle ele alınıyor. Her bölüm, konunun temel metinlerine ve tarihsel örneklere dayandırılıyor.
ÇOK YÖNLÜ BİR BAŞUCU KİTABI
Modern Dünya Dinleri İdeolojiler, zengin kaynak kullanımı, açık anlatımı ve dengeli yorumlarıyla yalnızca ideolojileri öğrenmek isteyenlere değil, modern dünyanın yeni inanç sistemlerini anlamak ve tartışmak isteyen herkese hitap eden kapsamlı bir eser.
JALE NUR TURGUT YOLCU