Gün ışığı, vücudumuzun doğal dengesini ve çalışma düzenini sağlayan 'sirkadiyen ritim' denilen gündüz- gece farkındalığının sağlanmasında en önemli etken. Bu sayede kişiler gündüz uyanıklığa ve daha yüksek enerjiye, geceleri ise uykuya daha rahat adapte oluyor. Ancak güneş ışığından en doğru şekilde faydalanabilmek için bilinçli ve kontrollü maruz kalmak büyük önem taşıyor. İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Başak Oğuz İnan ile gün ışığının sağlık üzerindeki etkilerini konuştum…
D VİTAMİNİ SENTEZİ
Uzm. Dr. İnan, "Güneş ışığı maruziyeti enerjimizi yükseltirken, ruh hâlimizi de iyileştiren bazı hormonları aktive eder. Ayrıca güneş ışınları sayesinde ciltte D vitamini sentezi başlar, böylece kemiklerin güçlü kalması ve bağışıklık sistemimizin desteklenmesi de mümkün olur. Gün ışığı, sağlıklı bir beden ve ruh hâli için temel gereksinimlerimizdendir" dedi.

GÜÇLÜ BAĞIŞIKLIK
Güneş ışığının bağışıklık sistemi üzerindeki en önemli etkilerinden birinin, vücutta D vitamini üretimini sağlamak olduğunu belirten Uzm. Dr. İnan, şöyle dedi: "D vitamini, bağışıklık hücrelerinin dengeli çalışmasına yardımcı olur ve enfeksiyonlara karşı vücudun savunma mekanizmasını destekler. Bu vitaminin yeterli düzeyde bulunması, bağışıklık sisteminin işlevlerini etkili bir şekilde yerine getirmesine katkı sağlar. Yeterli güneş ışığı almak; solunum yolu enfeksiyonlarına karşı direncin artmasına, inflamasyonun dengelenmesine ve genel bağışıklık fonksiyonunun korunmasına katkı sağlayabilir. Bu nedenle güneş ışığı, bağışıklık sisteminin sağlıklı işleyişi için önemli bir role sahiptir."

MUTLULUK HORMONUNU ÇOĞALTIYOR
UZM. Dr. İnan, gün ışığının, beyindeki bazı hormonların salgılanmasını etkileyerek, ruh hali ve uyku düzenini doğrudan etkilediğini belirterek, şöyle dedi: "Güneş ışığı, mutluluk ve iyi hissetme ile ilişkili olan serotonin düzeyinin artmasına yardımcı olur. Aynı zamanda akşam saatlerinde uykuya geçmemizi kolaylaştıran ve uyku kalitemizi artıran melatonin hormonunun salgısının doğru zamanda başlamasını sağlar. Bu nedenle, gün ışığına yeterince maruz kalmayan kişilerde uyku sorunları, yorgunluk ve depresif belirtiler daha sık görülebilir."

SAĞLIKLI GÜNEŞLENMENİN PÜF NOKTALARI
GÜNEŞ ışınlarının birçok faydası bulunurken, özellikle yaz aylarında ve belli saat aralıklarında aşırı güneş maruziyetinin de zararları var. Uzm. Dr. İnan, bunun için şu uyarılarda bulundu:
■ Yazın, güneşin dik açıyla geldiği aylarda 11.00-16.00 saatleri arasında güneşin altında direkt kalmamaya özen gösterilmeli.
■ Yazın, güneş altında sıvı kayıplarına dikkat edilmeli ve yeteri kadar su tüketilmeli.
■ Aşırı güneş ışığı; ciltte erken yaşlanmaya, kırışıklık oluşumuna, cilt hasarına, güneş yanıklarına ve uzun vadede cilt kanseri riskinde artışa neden olabilir.
■ Ciltte oluşabilecek hasarlara ve olası zararlı etkilere karşı ise UV filtreli güneş kremleri kullanın.
■ Kıyafetlerinizin ince, açık renkli olmasına özen gösterin.
■ Dışarı çıkarken şapka, güneş gözlüğü ve koruyucu giysiler kullanın.