Beyin tekrar edilmeyen bağlantıları zaman içerisinde zayıflatıyor. Zorlu bir ayrılık süreci ya da artık gerekli olmayan bilgilerin beyindeki etkisini azaltmak hem daha verimli hale getiriyor hem de işlevi arttırıyor. Nörobilim Derneği Kurucu Başkanı, Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Sait Öztürk SABAH'a değerlendirmede bulundu. "Sinaptik budama beynimizin kullanmadığı veya gündelik hayatta az kullanılan sinir bağlantılarını zamanla zayıflatıp ortadan kaldırıyor. Beynimizi bir şehrin yol ağı gibi düşünürsek; sık kullanılan yollar genişletilir ve güçlendirilir. Öte yandan sinaptik budama sayesinde neredeyse hiç kullanılmayan veya az tercih edilen yolların ise kapasitesi azaltılır. Bu sayede beyin daha az enerji harcayarak daha verimli çalışmış olur. Bir düşünceyi, anıyı veya davranışı sık tekrar ederseniz o kadar güçlenir. Özellikle bu budanma süreci çocukluk ve ergenlik dönemlerinde çok yoğun gerçekleşir, ancak yetişkinlikte de süreç devamlılık göstererek hayat boyu devam eder."
FARKLI DENEYİMLER BEYNİ AKTİFLEŞTİRİYOR
Öztürk sözlerini şöyle sürdürdü, "Doğrudan "şu hareket budamayı başlatır" diyemeyiz. Yeni beceriler öğrenmek, düzenli fiziksel egzersiz yapmak, düzenli ve kaliteli uyku, sürekli tekrarlanan düşünce döngülerini azaltmak, yeni sosyal çevrelere girmek, farklı deneyimler yaşamak ve dikkat artışını sağlayan aktiviteler sinaptik budamayı canlı tutar. Beyin yeni bağlantılar kurdukça eski ve kullanılmayan bazı bağlantıların önemi azalır. Örneğin sürekli eski bir ilişkiyi düşünmek; düşünülen kişiyle ilgili sinir ağlarını tekrar tekrar aktifleştirir ve bu ağlar güçlenmeye devam eder.
İŞE YARAMAYACAK BİLGİYİ ELEMEK HAFIZAYI DİNÇ TUTUYOR
Sinaptik budamanın verimliliğe etkisi oldukça önemlidir. Sinaptik budama sayesinde gereksiz bilgi kirliliği azaltılır, karar verme hızı artar, dikkat eksikliği azalır ve son olarak da yeni bilgi öğrenme kapasitesi artar. İlginç olan şu ki, güçlü hafıza sadece "çok şey depolamak" değildir. Aksine gündelik hayatta işimize yaramayacak bilginin elenmesi hafızayı daha dinç tutar. Kısacası sinaptik budanma sayesinde; beyin hem bilgiyi öğrenir hem de öğrendikleri arasından ise seçici olmayan bilgiyi geri plana atar."
UNUTMAK BİR ANDA GERÇEKLEŞMEZ ZAMANLA ETKİSİ AZALIR
Duyguların işlendiği yerin beyin olduğunu söyleyen Öztürk, bir kişiyi kalpten silmenin ona verilen duygusal tepkinin değişmesine bağlı olduğunun altını çizerek şunları söyledi; "Burada ki asıl amaç anıyı silmek değil, anının bireyde oluşturduğu olumsuz duygu yükünü azaltmaktır. Çok değer verdiğiniz bir kişi ile olan ilişkiniz bittiğinde erken dönemlerde o kişinin adı, fotoğrafı veya ortak bir şarkınız sizde etkili bir duygusal yük oluşturur. Ancak zaman geçtikçe o kişiyi hatırlatacak öğelerle temasınızı kesmek, kişi hakkında tekrarlayıcı düşünceleri azaltmak, yeni sosyal bağlar kurmak, o kişiyle ilişkili sinir ağlarının daha seyrek çalışmasına neden olacaktır. Bilimsel açıdan duyguların işlendiği merkez beyin olduğu için, "kalpten silmek" dediğimiz şey aslında beynin o anıya verdiği duygusal tepkinin zamanla değişmesidir. Sonuç olarak; bir insanı beynimizden tamamen silmek imkânsızdır; fakat o kişinin duygusal etkisini büyük ölçüde azaltmak ve zihnimizdeki ağırlığını küçültmek zaman içinde mümkündür."
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!
