Akdeniz Üniversitesi (AÜ) Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Gökoğlu, nesli koruma altında olan ve deniz dibinde takıldığı oltada ölümü bekleyen orfoz balığı yavrusunu kurtardı.
Prof. Dr. Mehmet Gökoğlu, eğitim faaliyetleri kapsamında öğrencileriyle Konyaaltı Sahili açıklarına dalış yaptı. Akvaryum tahliye borusunun olduğu noktaya dalış yapan Gökoğlu, deniz canlılarını incelemeye başladı. Gökoğlu, deniz dibinde bir orfoz yavrusunun takıldığı olta kancası ile mahsur kaldığını gördü. Gökoğlu, bir demir parçasına takılan orfoz yavrusunu önce dikkatli şekilde yakalayıp ağzından kancayı çıkardı. Yavru orfozu yeniden yaşam alanına bırakan Gökoğlu, el sallamayı da ihmal etmedi. Gökoğlu’nun kurtarma çalışması su altı kamerasına saniye saniye yansıdı.
Gökoğlu, Konyaaltı Sahili’nde Arapsuyu 1 Deresi’nin oradan akvaryumun borusunun olduğu noktaya bir eğitim dalışı gerçekleştirdiklerini söyledi.
"Oltadan kurtardık"
Yaklaşık 30 metrelik derinlikte nesli tükenme tehlikesi altında olan bir orfoz balığı yavrusu gördüklerini anlatan Gökoğlu, “Olta ile bir demire takılmış ölümü bekliyor. Kancalar yavruya zarar vermiş çırpındıkça. Biz onu takıldığı yerden oltadan dikkatli bir şekilde yakaladık. Ağzına takılan kancayı çıkarıp yaşam alanına geri bıraktık. Birde selam verip gönderdik. Ona yeniden bir yaşama şansı verdik” dedi.
"Yok ediliyor"
Orfozun nesli tükenen türler arasında olduğunun altını çizen Mehmet Gökoğlu, “Avcılığı sularımızda yasaktır. Sularımızda da giderek nesli azalıyor. Önemli bir canlıdır. Bu balık sularımızda nadir değil ama çok avcılık nedeniyle yok edildi. Hemen hemen yok olma aşamasına geldi. Eskiden her taşın, kayanın altında bir orfoz balığı vardı. Kıyıdan yapılan zıpkınçılık, oltacılık, paraketacılık bitirdi orfozu. O nedenle avcılığı yasaklandı" diye konuştu.
"Yavruları yiyor"
Gökoğlu, aslan balıklarının orfoz yavrularını yemesinin de popülasyonunun azalmasına neden olduğunu sözlerine ekledi. Zehirli olan balığın insanlar için tehdit oluşturmadığını vurgulayan Gökoğlu, "Balık ekosistemin bir parçasıdır. Siz temas etmediğiniz, ’yakalayıp hayvanı tutayım’ diye uğraşmadığınız sürece sizden kaçar” dedi.
"7 tür var"
Balon balıkları hakkında uyarısına devam eden Gökoğlu, bu türden Türkiye kıyılarında 7 tür olduğunu kaydetti. Bu türlerden ikisinin denizlerde çok miktarda olduğunu kaydeden Gökoğlu, “Birisi büyük 6-7 kiloya çıkan, diğeri de küçük olan var. Bu iki tür sularımızda artışı devam ediyor. Etinin yenmemesini sürekli olarak belirtiyoruz. Zehirli toksini bu balık karaciğer ve gonatlarında barındırıyor. Üreme döneminde zehri artıyor. Çanakkale’ye kadar bu balık girdi. Ege ve Akdeniz kıyılarına yerleşmiş durumda” diye konuştu.
"Balon balığına dikkat"
Özellikle son dönemde balıkçıların olta ile yakaladığı büyük tür balon balığı hakkında uyarı yapan Gökoğlu, “Bu balık yenilmesin ve karaya çıkarılmasın. Bu balık imha edilsin. Kancadan çıkartan kişi de parmaklarına dikkat etmeli. Ağzına parmağınız değerse koparabilir. Çünkü güçlü bir çene yapısı var. Tedbiri elden bırakmayalım” ifadelerini kullandı.
Orfoz (Epinephelusmarginatus), Serranidae familyasından bir balıktır ve vücudu yandan yassı ve ovaldir. Birey sayısının hızla azalması ve türün tehdit altına girmesi nedeniyle Tarım ve Orman Bakanlığının yayınladığı tebliğe göre 1 Eylül 2016’dan 31 Ağustos 2020’ye kadar her türlü avlanması, toplanması yasaklanmış ve tür koruma altına alınmıştır.
