Kutsal kitabımız Kur'an-ı Kerim'de adı çokça geçen ve bu sayede kıssası hakkında bilgilere erişebilme imkanı bulduğumuz Hz. Zekeriya peygamber, İsrailoğulları kavmine gönderilmiş ve rivayetlere göre şehit olarak hayatı son bulmuş bir peygamberdir. Kur'an-ı Kerim'de 6 yerde ismi geçen Hz. Zekeriya Peygamberin duası nedir? Hz. Zekeriya (a.s) ne zaman ve kaç yıl yaşadı? İşte detaylı bilgiler...
Hz. Zekeriya Peygamber (a.s) Kimdir, Ne Zaman ve Kaç Yıl Yaşadı?
Hz. Zekeriya peygamber İsrailoğulları kavmine gönderilen, o dönemler Roma İmparatorluğu topraklarına dahil olan Kudüs'te yaşamış bir peygamberdir. Hadis ve rivayetlere göre marangozluk zanaatkarı olan Hz. Zekeriya'dan (a.s) Kur'an'ı Kerim'de dürüstlüğü, hayırseverliği ve güzel ahlakı ile bahsedilmiştir.
Kur'an'ı Kerim'de 20 ayette Hz. Zekeriya peygamberin ismi geçmektedir. Bu ayetler Meryem, Enbiya, Ali İmran ve En'am surelerine ait ayeti kerimelerdir. İslâmî kaynaklara göre Hz. Zekeriya peygamberin uzun yıllar evladı olmamış ve yüce Allah dualarına karşılık onu evlatla müjdelemiştir. Rivayetlere göre 100 yaşına kadar yaşamış, oğlu Hz. Yahya gibi Hz. Zekeriya (a.s) da şehit olarak hayatını kaybetmiştir.
Hz. Zekeriya (a.s) Hayatı-Kıssası
Hz. Zekeriya'ya (a.s) o dönemlerde Kudüs ve Şam topraklarında yaşayan İsrailoğulları kavminin kendilerine bir peygamber gönderilmesi için ettiği duaların kabulü ile peygamberlik görevi verilmiştir. Hz. Zekeriya peygamber Hz. Süleyman'ın soyundan olan Elisa ile evlenmiştir. Elisa, Hz. Meryem'in annesinin kız kardeşidir.
Kur'an-ı Kerim'de Hz. Zekeriya'nın Hz. Meryem'i himayesine aldığı ve onu koruyup kolladığından bahsedilmiştir. Hz. Meryem'i annesi mabede adamıştır, Hz. Meryem'in mabedde kimin himayesinde olacağına karar vermek için İmran ailesi kura çekmiş ve Hz. Zekeriya peygamber çıkmıştır. Bu olay Ali İmran Suresi 37. Ayeti kerimede şöyle geçmektedir;
"Bunun üzerine rabbi ona hüsnükabul gösterdi ve onu güzel bir şekilde yetiştirdi. Zekeriya'yı da onun bakımı ile görevlendirdi. Zekeriya onun bulunduğu yere, mâbeddeki odaya her girdiğinde yanında (yeni) bir rızık bulur ve "Ey Meryem! Bu sana nereden?" diye sorar, o da "Allah tarafından" cevabını verirdi. Kuşkusuz Allah dilediğine sayısız rızık verir." (Ali İmran Suresi, 37.ayet)
Diyanet kaynaklarına göre Hz. Meryem'e yüce Allah tarafından bahşedilen ilahi nimetlerle Hz. Zekeriya peygamberin ettiği dualar arasında bağ bulunmaktadır, Hz. Zekeriya (a.s) Hz. Meryem'i ve ona ihsan edilenleri himayesinde korurken ettiği dualar Meryem Suresi 4,5 ve 6. Ayeti kerimelerde geçmektedir.
"Rabbim!" demişti, "Benim kemiklerim zayıfladı, saçlarım ağardı. Rabbim! Ben sana ettiğim dualarda hiç eli boş dönmedim." (Meryem Suresi 4.ayet)
"Doğrusu ben, arkamdan iş başına geçecek olan yakınlarımdan endişe ediyorum; karım da kısırdır. Tarafından bana yerimi alacak bir halef ver; o, Ya'kūb hanedanına da vâris olsun; rabbim, onu rızana erdir!" (Meryem Suresi 5-6.ayet)
Hz. Zekeriya peygamber gelecekte kavminin hak yolundan ayrılacağı ve sapkınlığa düşeceği endişesi ile yüce Allah'a kendisine yardım edecek ve kavmini koruyacak bir yardımcı vermesi için dua etmiştir. Akabinde bir melek tarafından ona 'Yahya' isminde oğlu olacağı tebliğ edilmiştir. Bu olaydan Ali İmran ve Meryem Surelerinde bahsedilmiştir.
Allah buyurdu ki: "Ey Zekeriya! Biz sana Yahya adında bir oğul müjdeliyoruz. Bu adı daha önce kimseye vermedik." ( Meryem Suresi 7.ayet)
Zekeriya, "Rabbim!" dedi. "Karım kısır olduğu, ben de ihtiyarlığın son sınırına vardığım halde, benim nasıl oğlum olabilir?" (Meryem Suresi 8.ayet)
"Orası öyle" dedi ve buyurdu ki rabbin: "O bana kolaydır; daha önce, sen hiçbir şey değilken seni de yaratmıştım." (Meryem Suresi 9.ayet)
Zekeriya, "Rabbim! Öyle ise bana bir işaret ver" dedi. Allah, "Sana işaret, tam üç gün insanlarla konuşamamandır" buyurdu. (Meryem Suresi 10.ayet)
"Bunun üzerine Zekeriya, mâbedden kavminin karşısına çıkarak onlara, özel bir işaret diliyle, 'Sabah akşam Allah'ı tenzih edin' dedi." (Meryem Suresi 11.ayet)
"Orada Zekeriya rabbine dua edip dedi ki: "Rabbim! Bana tarafından temiz bir nesil ihsan eyle! Kuşkusuz sen duayı işitmektesin." (Ali İmran Suresi 38.ayet)
"O mâbedde durmuş namaz kılarken melekler ona şöyle seslendiler: "Allah'ın bir kelimesini tasdik edici, efendi, iffetli ve sâlih kullardan bir peygamber olarak Yahya'yı Allah sana müjdeliyor." (Ali İmran Suresi 39.ayet)
Zekeriyyâ ise şöyle dedi: "Rabbim! Bana ihtiyarlık gelip çattığı, üstelik karım da kısır olduğu halde benim nasıl oğlum olabilir?" Buyurdu ki: "İşte böyle; Allah dilediğini yapar." ( Ali İmran Suresi 40.ayet)
"Rabbim, dedi, bana bir alâmet göster." Şöyle buyurdu: "Senin için alâmet insanlara üç gün ancak işaretle konuşmandır. Rabbini çok an, sabah akşam tespih et."
(Ali İmran Suresi 41.ayet)
Hz. Zekeriya peygamberin evlatla müjdeleneceği haberinden sonra 3 gün boyunca kimseyle konuşmaması ve gece gündüz Allah-u Teâlâ'yı zikredilmesi emredilmiştir. Evladı dünyaya geldikten sonra ilerleyen yıllarda Hz. Yahya Filistin kralı Herod'un evliliğinin geçersiz olduğunu ilan etmiştir, bu sebeple idam edilerek şehit olmuştur.
Rivayetlere göre oğlunun öldürülmesine çok üzülen Hz. Zekeriya (a.s) kendisinin de öldürüleceğini anlamış ve şehri terk etmek için yola çıkmıştır fakat düşmanlar onu da şehit etmiştir.
Hz. Zekeriya peygamberin adının geçtiği diğer ayeti kerimeler şunlardır;
Zekeriya, Yahya, İsa ve İlyas'ı da (doğru yola iletmiştik). Hepsi de iyilerden idi." (En'am Suresi 85.ayet)
Zekeriyyâ'yı da an! Hani o, rabbine şöyle niyaz etmişti: "Rabbim! Geride kalanların en hayırlısı sensin, yine de sen beni yalnız (çocuksuz) bırakma!" ( Enbiya Suresi 89.ayet)
"Biz onun da duasını kabul ettik ve ona Yahyâ'yı verdik; eşini de bunun için elverişli kıldık. Onlar, hayır işlerinde koşuşurlar, umarak ve korkarak bize yalvarırlardı; onlar, bize karşı derin saygı içindeydiler."
( Enbiya Suresi 90.ayet)