Son dakika haberi...3600 ek gösterge çalışması sonrası öncelikli gündem halini alan EYT düzenlemesi taslağı tek formül şeklinde teknik olarak tamamlandı. EYT yasası tasarısının Aralık ayında TBMM'ye sunulması, 15 Ocak tarihinde de yürürlüğe girmesi bekleniyor. EYT yasasının yürürlüğe girmesi sonrası ise hak sahiplerinin başvuru süreci başlayacak.
BAŞKAN ERDOĞAN DOĞRUDAN EYT TALİMATINI VERDİ
Emeklilikte yaşa takılanlar için yapılan çalışma tamamlandı. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Başkan Recep Tayyip Erdoğan'ın talimatları doğrultusunda başından beri 'Yaş şartı'nı tamamen kaldıran ve 1999 düzenlemesi öncesi hakları sigortalıya sağlayacak tek formül üzerinde yoğunlaşarak çözüm rotasını çizdi. Buna göre EYT'ye tabi olacaklar prim ve sigortalılık süresini doldurduğu anda emeklilik hakkı elde edecek.
EYT'LİYİ EMEKLİ EDECEK TABLOLAR! İŞTE PRİM, MAAŞ VE TAZMİNAT HESABI TIKLA İZLE
İLK ANDA EYT YASASI İLE EMEKLİ OLACAK SAYISI 1,5 MİLYONU AŞACAK
Yasa çıktığı anda bu iki koşulu sağlayan 1,5 milyonu aşkın vatandaş SGK'ya başvurarak emekli olabilecek. Bu rakam Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın Haziran ayında yaptırdığı analiz sonrası ortaya çıktı. Bu nedenle yasa çıktığında ilk anda emekli olacakların sayısının daha da artması bekleniyor.
MİLYONLARCA EYT'Lİ SİGORTALILIK SÜRESİ VE PRİM GÜNÜNE ODAKLANDI
Bununla beraber EYT'ye tabi olacak sigortalılar 1999'taki düzenleme öncesindeki prim ve sigortalılık sürelerine odaklandı.
EYT YASASI NE ZAMAN YÜRÜRLÜĞE GİRECEK?
3600 ek gösterge çalışması sonrası öncelikli gündem halini alan EYT düzenlemesinin taslağı tek formül şeklinde teknik olarak tamamlandı. Düzenlemenin Aralık ayında Meclis'e sunulması, 15 Ocak 2023 tarihinde de yürürlüğe girmesi bekleniyor.
2 ŞARTI SAĞLAYAN HEMEN EMEKLİ OLACAK
Başkan Recep Tayyip Erdoğan'ın talimatlarıyla oluşturulan taslak çalışmada yaş şartı bulunmuyor. Buna göre 8 Eylül 1999 öncesinde emeklilik sigortası girişi olan ve prim ile sigortalılık süresini dolduranlar hemen emekli olabilecek.
KADEMELİ EMEKLİLİK NE DEMEK?
Prim ve sigortalılık süresi henüz dolmamış ama 1999 yılı öncesi sigorta girişi olan vatandaşlarda yıllara sari bir şekilde emekli olabilecek. Yani prim ve süre şartını yasa çıktığı anda dolduramayan EYT'liler şartları tamamladıkları tarihte emekli olabilecek. Kamuoyunda oluşan 'EYT'liye kademeli emeklilik' söylemlerinin nedeni de işte tam bu.
SSK'LI BÜTÜN KADINLARDA SİGORTALILIK SÜRESİ TAMAMLANDI
SSK'lı kadınlarda son sigortalılık süresi 8 Eylül 2019 tarihinde dolduğu için, yasa çıktığında bu şart kadınlar için aranmayacak. Erkeklerde ise bu şart 8 Eylül 2024 tarihinde tamamen ortadan kalkacak.
EMEKLİ OLMANIN ANAHTARI 'PRİM GÜNÜ'
Daha öncede bahsettiğimiz gibi EYT yasasına tabi olmak emeklilik için yeterli olmayacak. Sigortalılık süresi ve prim günü eksiği olan EYT'liler bunları tamamladıktan sonra başvurmaları halinde emeklilik hakkı kazanacak. Bu minvalde primi günü emekli olabilmek için yegane unsur olarak dikkat çekiyor.
EYT'LİYE 3 TABLODA EMEKLİ YAPACAK RAKAMLAR
Milyonların en çok merak ettiği; emeklilik bekleyen SSK ve Bağ-Kur'luları hak sahibi yapacak, prim günü, sigortalılık süresi gibi şartları içeren tablolarla, 'Eksik primi olanlar ne yapacak, EYT ile kısmi emeklilik nasıl olacak' soruları geliyor.
TABLO 1:
1999 DÜZENLEMESİ ÖNCESİ SİGORTA GİRİŞİ OLAN SSK'LILAR DİKKAT!
Mevcut durumda 1999 öncesi sigorta girişi olan vatandaşların emeklilik şartlarına bakacak olursak; 4A SSK dediğimiz kategoride yer alan kadınlar ve erkeklerin 20 ve 25 yıl sigortalılık süresiyle 5.000 ila 5.975 gün primi tamamladıklarında emeklilik için yaşı beklediğini görüyoruz.
Yaş şartı ne burada? Erkeklerde 44-58 yaş arası, kadınlarda ise 38-56 yaş aralığı. Burada yaş şartını kaldırdığımızda diğer şartlar sabit olacak şekilde 8 Eylül 1999 öncesi sigorta girişi olanlar emekli olabilecek.
Tabloya dikkatle baktığınız zaman 5.000 gün ibaresi kalın harflerle vurgulandı. Çünkü 1999 düzenlemesi öncesi prim şartı SSK'da hem kadınlar hem de erkekler için 5.000 gündü.
Yaş şartı kalkıyor ve sigortalılık süreleri de 20 ve 25 yıl olarak kalıyor. Peki prim 5000 gün mü yoksa mevcut yürürlülükteki yasayla 8 Eylül 1999 öncesi sigortalıları kapsayan kademeli olarak 75'er gün şeklinde artan 5000 ila 5975 gün sistemi mi olacak? İşte tam buradaki detaylar Aralık ayında netleşecek.
BAĞ-KUR VE EMEKLİ SANDIĞI İÇİN PRİM VE SİGORTALIK SÜRESİ
4B-4C dediğimiz kategoride yer alanlara bakacak olursak, sigortalılık süresinin tıpkı SSK'da olduğu gibi kadınlarda 20 erkeklerde 25 yıl olduğunu görüyoruz. Bununla beraber prim günü erkeklerde 9.000 gün, yaş aralığı 44-60, kadınlarda ise prim 7.200 gün, yaş aralığı ise 40-58 olarak dikkat çekiyor. Burada da yaş şartını kaldırdığımız zaman tabloda belirtilen sigortalık süresi ve primle emeklilik imkanı doğacak.
TABLO 2:
KISMİ EMEKLİLİK NEDİR? EYT İLE 3600 VE 5400 GÜN PRİMLE EMEKLİLİK İMKANI
Belirli bir süre çalışarak prim biriktirmiş daha sonra ise iş hayatına ara vermek zorunda kalan vatandaşlar için kısmi emeklilik, yani yaştan emeklilik imkanı var.
8 Eylül 1999 öncesinde normal emekliliğin dışında bir de 3.600 gün primle kısmi emeklilik şartları bulunuyordu. EYT yasasının yürürlüğe girmesiyle primini doldurma imkanı olmayanlar için 3.600 günle kısmi emeklilik hakkı doğacak.
Bir EYT'linin kısmi emeklilikten faydalanabilmesi içinse üç şart bulunuyor. Şu anki mevzuaata göre kısmi emeklilik için kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaş şartı var. Ancak EYT düzenlemesi bu şartları değiştirebilir.
SSK: 3600 GÜN PRİM, 15 YIL SİGORTALILIK SÜRESİ, KADIN 50 ERKEK 55 YAŞ
3.600 gün primi tamamlamak, 15 yıl sigortalılık süresini doldurmak, kadınlarda 50 ve erkeklerde 55 yaş şartını sağlamak. SSK'lıların EYT ile kısmi emeklilikten faydalanabilmek için işte bu 3 şartın tamamlanması gerekiyor.
Daha açık ifadeyle EYT düzenlemesiyle 8 Eylül 1999 öncesindeki şartlara dönülünce 3.600 gün primle kısmi emeklilik imkanı doğacak. Yani 3.600 gün primi tamamlayan kadınlar 50, erkekler ise 55 yaşında emekli olabilecek.
BAĞ-KUR'DA KISMİ EMEKLİLİK İÇİN 5400 PRİM GÜNÜ
Bağ-Kur'da ise işler biraz daha farklı. Burada kısmi emeklilikte farklı bir prim sayısı bulunuyor ve 5.400 prim günü öne çıkıyor. Bir diğer önemli husus da 1 Ekim 1999 tarihi. Çünkü bu tarihe göre yaş şartı belirleniyor.
TABLO 3:
Bağ-Kur'da kısmi emeklilikle 1 Ekim 1999 tarihinden itibaren emekliliğine 2 yıl ve daha az kalan sigortalılar, 5.400 gün prim günle emekli olabilecek. Burada erkeklerde yaş şartı 55, kadınlarda ise 50 olarak dikkat çekiyor.
50 yaş ve 15 yıl için sigortalının 2 yıldan fazla süresi varsa kademeli emeklilik devreye giriyor. Burada erkeklerde 55'den 58'e kadar, kadınlarda 50'den 56'ya kadar kademeli yaş şartı bulunuyor.
EYT'DE EMEKLİLİK BAŞVURUSU NASIL OLACAK?
EYT çalışması Aralık ayında Meclis'ten çıkıp Ocak ayında yasalaşırsa başvuru sürecine girilecek. Bundan sonra prim ve süresi dolmuş hak sahibi EYT'liler kendi seçtikleri bir tarihte ya da şartları tamamladıkları tarihte SGK'ya başvururak emeklilik talep edecek. Örneğin; Ocak ayında yasanın yürürlüğe girmesinden sonra emeklilik dilekçesini veren sigortalılar için şubat ayından itibaren maaş hesaplama işlemi başlayacak.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!
