PCR testi, günün en çok merak edilenleri arasında öne çıkıyor. Ülkemiz genelinde Kovid-19 mücadelesinde kullanılan PCR testleri, , kişinin vücudundaki virüsün varlığını ve vücudun enfeksiyona nasıl yanıt verdiğini gösterebiliyor.Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından 81 ilin valiliğine 'Kovid-19 PCR' testi ve izolasyonu işlemlerine ilişkin yazı gönderildi.
Düzenlemeyle, yurt dışı seyahati yapacak kişilere (giden/gelen), profesyonel sporcuların müsabakalar öncesi olası şüphe ve taramalarında veya mevzuatla zorunlu tutulan hallerde Kovid-19 tanısı için yapılacak PCR testleri de kamu sağlık hizmetleri fiyat tarifesinde belirlenen fiyatlar üzerinden Bakanlık tarafından ruhsatlandırılan mikrobiyoloji laboratuvar ruhsatı olan tüm kuruluşlar tarafından çalışılabilecek.
Yaşanan bu gelişmenin üzerine ise, 'PCR testi nedir, nasıl yapılır?' sorusunun yanıtı merak konusu oldu. Zira, yurt dışı giriş ve çıkışlarda PCR testi yaptırmak zorunda olan vatandaşlar, PCR testi hakkında bilgilere ulaşmaya çalışıyor.
Polimeraz zincirleme tepkimesi (Polymerase Chain Reaction - PCR), DNA içerisinde yer alan, dizisi bilinen iki segment arasındaki özgün bir bölgeyi enzimatik olarak çoğaltmak için uygulanan tepkimelere verilen ortak bir isimdir.
Metot basitçe tüp içerisinde nükleik asitlerin uygun koşullarda çoğaltılması esasına dayanır. Bir çeşit "in vitro klonlama" olarak da tanımlanan PCR; 94 °C-98 °C aralığında gerçekleştirilen denatürasyon, 37 °C-65 °C aralığında gerçekleştirilen tavlama (İng. annealing) ve 72 °C'de gerçekleştirilen uzama aşamalarından oluşur ve bu döngülerin belirli sayıda tekrarlanmasına dayanır.
PCR yönteminin gelişmesinde en büyük katkıyı Taq Polimeraz enziminin bulunması yapmıştır çünkü bu enzim yüksek sıcaklıklarda dahi dayanabilen tek enzimdir. Bu enzim ilk olarak Yellowstone milli parkında bir kaplıcada yaşayan Thermus aquaticus bakterisinden izole edilmiştir. Dr. Kary B. Mullis 1980'li yıllarda yaptığı PCR çalışmaları ile 1993 yılında Kimya alanında Nobel Ödülü almıştır.
PCR yaygın olarak tıbbi ve biyolojik araştırma laboratuvarlarında kalıtsal hastalıkların teşhisi, genetik parmak izlerinin tanımlanması, bulaşıcı hastalıkların teşhisi, genlerin klonlanması, babalık testi ve DNA hesaplaması gibi değişik konularda yaygın bir şekilde kullanılmaktadır.
PCR yöntemine dayalı olarak birçok primer olarak adlandırılan başlatıcı DNA teknikleri geliştirilmiştir. bu başlatıcı DNA'lar belli dizilere sahip ve sentetik olarak üretilebilen moleküllerdir. PCR'a dayalı RAPD, AFLP, SSR ve ISSR gibi markör teknikleri geliştirilmiştir. Bu teknikler birçok bitki ve hayvanda genetik akrabalığın teşhisinde tür içi ve türler arasında kullanılmaktadır.
PCR testlerinde, burun ve boğazdan sürüntü yöntemiyle örnek alınıyor.
PCR basitçe, nükleotitlerin uygun koşullarda tüpte çoğaltılması işlemidir. Belli bir DNA parçasının kopyalarının primer adı verilen yapılar tarafından yönlendirilerek enzimatik olarak sentezlenmesi şeklinde tanımlanan in vitro (canlı dışında, tüpte) bir yöntemdir.Yöntemin temeli, çoğaltılmak istenen bölgenin iki ucuna özgü, bu bölgedeki nükleotid dizilerini tamamlayıcı bir çift sentetik DNA parçası (primer) kullanılarak, bu iki primerle sınırlandırılan genin enzimatik olarak sentezlenmesine dayanır.
PCR testi sonucu, 1-3 saat içerisinde belli olabilmektedir; ancak örneklerin alınıp, testin çalışıldığı zamana göre sonuçlar 24 içerisinde bildirilebilmektedir.
PCR testi, Sağlık Bakanlığı'nın onayladığı sağlık kuruluşlarında örnek alınıp, yine onaylı laboratuvarlarda sonucu çıkarılmaktadır.