Faiz hesaplamaları yapılırken bazı yöntemler kullanılır ve bileşik faiz yöntemi de bunlardan biridir. Basit faizden farklı olarak uygulanan bileşik faizin günlük ve yıllık formülünün nasıl olduğu, oranın nasıl hesaplandığı da merak konudur. İşte bileşik faiz hakkında merak edilenler…
Faiz, bir miktar paranın belli bir süre kullanılması karşığılında ödenen ücret veya elde edilen gelirdir. Faize konu olan paraya ise anapara ve faiz tutarı anaparanın yüzdesi şeklinde hesaplanır. Basit ve bileşik faiz olmak üzere ikiye ayrılır:
Basit faiz, belli bir paranın belli bir dönem kullandırılması sonucu elde edilen normal faizi ifade eder. Basit faiz;
Faiz Tutarı = Anapara x Faiz Oranı x Birim Süre
şeklinde hesaplanır.
Bileşik faiz, bir birim dönemde elde edilen anapara ve faiz toplamının sonraki birim dönemlerde hesaba anapara olarak katılarak bu yeni tutar üzerinden faiz hesaplanmasıdır. Bu şekilde birinci dönemden sonra faize de faiz ödenmektedir. Mürekkep faiz olarak da bilinen bileşik faizde bir hesap döneminde ana paraya işlenen faiz hesap dönemi sona erdiğinde ana paraya eklenir. Faize faiz işletme işlemi gerçekleşmiş olur. Bir birim olarak alınan dönem içinde ele geçen ana para ve faiz toplanarak bulunur. Oluşan yeni tutar üzerinden faiz hesaplanır. Birinci dönemin bitiminden itibaren faiz üzerinden faiz kazancı başlar. En az üç aylık bir süre zorunluluğu vardır. İki tarafında ticari işlem yapma hakkı olmalıdır. Bu hakka sahip sözleşmeler üzerinden birleşik faiz uygulaması yapılabilir. Faiz geliri üzerinden de faiz sağlayabilmek için imkân tanıyan faiz türü olmasıyla, vadesi bir yıldan uzun olan mevduat ya da kredi işlemlerinde kullanımı daha fazladır. Bu hesaplama sisteminde ana para sabit kalmaz ve bileşik faiz hesaplama yöntemi sürecinde her dönem sonunda ele geçen faiz ana para üzerine eklenir. Bir sonraki dönemin ana parasında da bu faizin eklendiği yeni rakama ulaşılır.
Nemalandırma sıklığına göre vade sonuna kadar her dönem sonundaki kârın anaparaya ilave edilerek yeniden yatırılması ile her devre değişen sermayeler üzerinden nema hesaplanmasıdır. Vade sonundaki anapara ve getiri toplamı aşağıdaki formülle hesaplanır. Formülde dikkat edilmesi gereken en önemli nokta faiz oranının nemalandırma sıklığı ile uyumlu olmasıdır. Yani bu formüldeki oran, 1 dönem sonunda elde edilecek getiriyi belirtmektedir.
Vade Sonu Toplam Sermaye = Anapara X (1 + Faiz Oranı) Dönem Sayısı
Ana paranın yüzdesi olarak hesaplanır. Bileşik faiz hesabının dönüşü basit faizdeki dönüşten daha fazladır. Sene ile orantılanarak sonuca ulaşılır. Bir yıldaki ay sayısı, hafta sayısı ve gün sayısına göre hesaplama yapılır. Hesaplama dönemleri genel olarak önceden belirlenen vadedeki dönemlerin her biri için geçerlidir.
Örnek olarak altı aylık bileşik bir faizin hesap dönemleri her ayın sonu kabul edilir. Üç yıl süreli bir vade üzerinden yapılan hesaplamalarda dönem her yılın sonu olarak alınır. Bazı durumlarda bir yıllık vade için bileşik faize koyulan para hesaplanırken dönemi üç ayda bir olarak düzenlenebilir.
Bileşik faiz hesaplaması fonlarda da kullanılır. Yıllık faiz oranı yıldaki on iki ay üzerinden hesaplanır. Günlük olarak hesaplanacak ise otuza bölerek sonuca ulaşılır. Günlük kazanç ana para kalacak şekilde bozdurulur ve ekleme yapılırsa elde edilen bileşik getiri günlük olur.
Faiz oranı yıllık olarak düşünüldüğünde ve günlük veya gecelik faiz hesaplaması yapılmak istendiğinde formül şöyle işler: "Faiz= Ana para X Yıllık Faiz X Faiz uygulanacak gün" Bu formül ile elde edilen sonuç 36.000'e bölünerek günlük faiz kazancı olan rakam ortaya çıkar.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!
