Küresel emtia piyasaları, Orta Doğu'daki gerilimler, artan enerji maliyetleri ve merkez bankalarının faiz politikalarına ilişkin değişen beklentilerle haftayı dalgalı bir seyirle tamamladı. Yatırımcıların odağı gelecek hafta açıklanacak ABD tarım dışı istihdam verisine çevrildi.
JEOPOLİTİK RİSK VE FAİZ BEKLENTİLERİ PİYASALARDA ETKİLİ
ABD ile İran cephesindeki gelişmeler ve enerji arzına yönelik riskler, yatırımcıların risk algısını yüksek tuttu. Bu süreçte, daha önce öne çıkan "güvercin" faiz beklentilerinin yerini "şahin" öngörüler aldı.
Federal Reserve yetkilileri, yüksek enerji fiyatlarının enflasyonu kötüleştirebileceğini ve faizlerin uzun süre yüksek kalabileceğini belirterek, fiyat istikrarı ile tam istihdam hedefi arasında zor bir denge oluştuğuna dikkat çekti.
Makroekonomik veri tarafında, ABD'de mart ayında imalat sanayi PMI 52,4'e yükselirken, hizmet sektörü PMI 51,1'e ve bileşik PMI 51,4'e gerileyerek 11 ayın en düşük seviyesine indi. Tüketici güven endeksi ise üç ayın en düşük seviyesine geriledi. Bu veriler, büyümede ivme kaybı ile enflasyon baskılarının aynı anda izlendiğini gösterdi.
ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,45'e çıkarak yaklaşık 8 ayın en yüksek seviyesini görürken, dolar endeksi de yüzde 0,5 artışla 100,2 seviyesine ulaştı.
İran'ın tanker geçişlerini kısıtlaması ve bölgedeki askeri gerilimin artması, küresel arz endişelerini derinleştirdi. Sigorta şirketlerinin savaş poliçelerini askıya alması, büyük tanker firmalarının geçişleri durdurması ve üreticilerin güvenlik nedeniyle üretimi kısması piyasadaki baskıyı artırdı.
Bu gelişmeler, petrol fiyatlarının kısa sürede 119 dolara kadar yükselmesine neden olurken, piyasada belirsizlik hâlâ yüksek seviyesini koruyor.
DOĞAL GAZDA YÜZDE 70'E VARAN ARTIŞ
Savaşın etkisi yalnızca petrolle sınırlı kalmadı. Avrupa'da doğal gaz fiyatları da sert yükseldi. Hollanda merkezli TTF'de işlem gören gaz kontratları, savaş öncesine göre yaklaşık yüzde 70 artış gösterdi.
Katar'daki LNG tesislerinde yaşanan hasar ve üretim kesintileri, küresel gaz arzı üzerinde ciddi risk oluşturdu. Bu durum, özellikle Avrupa piyasalarında fiyat oynaklığını artırdı.
KÖMÜR FİYATLARI DA YÜKSELİŞTE
Enerji krizinin etkisiyle kömür fiyatları da yukarı yönlü hareket etti. Gaz yerine alternatif olarak kullanılan kömürün fiyatı, 4 haftada yüzde 13'ten fazla arttı.
Asya piyasalarında referans kabul edilen Newcastle kömür kontratları, savaşın başlamasının ardından hızlı bir yükseliş trendine girdi.
Sanayi metallerinde fiyatlamalar maliyet baskıları ve enerji fiyatlarındaki oynaklık etkisiyle yükseldi. Tezgah üstü piyasalarda, bakır yüzde 3,1, nikel yüzde 1,8, çinko yüzde 1,4, alüminyum yüzde 2,8 artarken, kurşun yatay seyretti. Analistler, bu artışın güçlü talep yerine maliyet ve arz kaynaklı olduğunu vurguladı.
DEĞERLİ METALLERDE DALGALI SEYİR
Altın, haftalık bazda yatay bir seyir izledi; ons fiyatı hafta içinde en yüksek 4.601,74 doları, en düşük 4.099,52 doları gördü ve haftayı 4.493,54 dolarda tamamladı. Gümüşün ons fiyatı ise hafta içinde en yüksek 74,56 doları, en düşük 61 doları görerek haftayı 69,72 dolarda kapattı.
Analistler, değerli metallerde fiyatlamalarda jeopolitik riskler ve faiz beklentilerinin etkili olduğunu, yön arayışında ABD istihdam verileri ve Fed yetkililerinin açıklamalarının takip edileceğini belirtti. Haftalık bazda, gümüş yüzde 2,7 değer kazanırken, platin yüzde 3,4 ve paladyum yüzde 1,9 geriledi. Altın ise yatay kaldı.
TARIM EMTİALARINDA KARIŞIK GÖRÜNÜM
ABD'de tarım emtialarında haftalık değişimler şöyle gerçekleşti:
Buğday yüzde 1,8 arttı
Soya fasulyesi yüzde 0,2 yükseldi
Mısır yüzde 0,8 yükseldi
Pirinç yüzde 0,1 düştü
Şeker yüzde 0,3 arttı
Pamuk yüzde 3,2 yükseldi
Kahve yüzde 2,8 geriledi
Kakao yüzde 2,9 düştü
Analistler, tarım emtialarında fiyatlamaların enerji maliyetleri, ihracat verileri ve hava koşullarına bağlı olarak şekillendiğini belirtti.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!
