Amortisman Nedir? İktisat Ve Ekonomide Amortisman Oranları Nasıl Hesaplanır?

Yapılan incelemelerde amortisman nedir, amortisman oranı nasıl hesaplanır, amortisman hesabında püf noktaları nelerdir, hangi durumlarda amortismandan yararlanılır gibi birçok soru öbekleri internet üzerinden araştırılmaktadır. Amortisman kısaca işletmelerin varlıklarının aşınması ya da eskimesi durumunda gösterilen giderdir diyebiliriz. Yazımızın devamını okuyarak bu konu hakkında daha ayrıntılı bilgi sahibi olabilirsiniz.

Amortisman Nedir?

Yıpranma payı olarak bilinen amortisman, işletmelerin kullanmak üzere aldıkları varlıkların aşınması ya da eskimesi durumunda gösterilen gider payıdır. İşletmeler genellikle alınan materyalleri bir yıldan daha uzun süre kullanırlar. Zamanla birlikte birçok materyal yapısından kaynaklı deformasyona uğrar ve bu eşyalar ekonomik olarak değer kaybına uğrarlar. Bu gibi durumlarsa ise varlıkların ekonomik ömrü süresince gider yazılması gerekir. Şirketlerde belirli başlı demirbaşların belli bir süre kullanımından sonra yıpranması ya da eskimesi söz konusu olduğunda amortisman hesabı yapılmaya başlanabilir. Amortisman ayırma koşullarına bakacak olursak şu şekildedir:

• Eşyanın işletmede bir yıldan daha uzun süredir kullanılabilir durumda olması.
• Eşya yıpranabilir, deformasyona uğrayabilir ya da zaman içinde kıymetten düşebilecek bir yapıda olmalıdır.
• Değerleme gününde envantere dahil ve kullanıma hazır olmalıdır.
• İktisadi kıymetin değeri, o yıl için belirlenen amortisman sınırını aşmalıdır.

Amortisman Nasıl Hesaplanır?

Vergi Usul Kanunu'nun 315. maddesine göre amortismana tabi olan maddi varlıklar, Maliye Bakanlığı'nın iktisadi kıymetlerin faydalı ömürlerini dikkate alarak tespit ve ilan ettiği oranlar üzerinden hesaplanmaktadır. Amortisman hesabı için birçok hesaplama yöntemi vardır. En çok kullanılan amortisman yöntemleri ise şu şekildedir:

• Normal Amortisman Yöntemi: Eşit tutarlı amortisman olarak da bilinen yöntemdir. Amortisman tutarı maddi duran varlığın tutarına sabit bir amortisman oranları uygulanır ya da tutar ekonomik ömre bölünerek hesaplaması yapılır.
• Azalan Bakiyeler Yöntemi: Hızlandırılmış amortisman yöntemi olarak da bilinmektedir. Azalan bakiyeler yönteminde varlıklar, normaline amortisman düzeyine göre iki kat hızlı giderleşmektedir. Giderleşme işlemi alış miktarı üzerinden değil, sene başına devreden net defter değeri üzerinden hesaplanmaktadır.
• Fevkalade Amortisman Yöntemi: Deprem, sel, yangın gibi doğal afetler ya da benzeri ekstrem olaylarda varlıkların sabit olan değerinin kısmen ya da tamamen kaybolması sebebiyle uygulanmaktadır. Bu tarz bir durumla karşılaşan işletmeler, ilgili idareye başvurarak varlıklarının bir bölümünü amortize edilmesini talep ederler.

Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin

Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!