Bakır piyasasında yükseliş ivmesi yeniden güç kazandı. Arz tarafındaki sıkışıklık, ABD'nin olası ithalat tarifeleri nedeniyle değişen küresel metal akışı ve Çin'de eriyen stoklar fiyatların son iki haftanın en yüksek seviyesine ulaşmasını sağladı. Buna karşın Çin'den gelen zayıf imalat verileri yükselişin hızını sınırlayan en önemli unsur olmayı sürdürüyor.
Sanayi metaline yönelik talep yalnızca kısa vadeli alımlardan kaynaklanmıyor. Elektrik şebekelerinin genişlemesi, yapay zekâ veri merkezleri, yenilenebilir enerji projeleri ve elektrikli araç üretimindeki artış, bakırın uzun vadeli görünümünü destekleyen temel faktörler arasında yer alıyor.
BAKIR İKİ HAFTANIN EN YÜKSEK SEVİYESİNE ÇIKTI
Haftanın ilk işlem gününde bakır vadeli kontratları libre başına 6,50 dolar seviyesine yaklaşarak son iki haftanın zirvesini gördü. Günlük bazda yaklaşık yüzde 1 değer kazanan metal, son bir ayda yüzde 5'in üzerinde yükselirken yıllık artışını da yüzde 46'nın üzerine taşıdı.
Londra Metal Borsası'nda üç ay vadeli bakır kontratları ton başına yaklaşık 13 bin 800 dolardan işlem görüyor. Nakit fiyatların vadeli fiyatların üzerine çıkması ise fiziksel bakıra yönelik kısa vadeli talebin güçlü seyrini koruduğunu gösteriyor.
REKOR SEVİYEYE MESAFE AZALDI
Bakır fiyatı haziran ayında libre başına 6,67 dolarla tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşmıştı. Güncel fiyatlarla bu rekor arasındaki fark yüzde 3'ün altına kadar geriledi.
Piyasadaki bu hareket, fiyatlamaların yalnızca Çin ekonomisine ilişkin beklentilerden etkilenmediğini ortaya koyuyor. Küresel stok dağılımındaki değişim ve ABD'nin olası gümrük tarifeleri de fiyatların yönünü belirleyen temel unsurlar arasında bulunuyor.
Yıl boyunca dalgalı bir seyir izleyen bakırda, her geri çekilme fiziksel alıcıların yeniden devreye girmesiyle karşılandı. Düşük stok seviyeleri de bu alımları destekleyen önemli bir unsur olarak öne çıkıyor.
Yeni bir tarihi zirve için piyasaların aşması gereken kritik eşik ise 6,67 dolar seviyesi olarak görülüyor. Ancak bu seviyenin kalıcı biçimde geçilmesi, Çin talebinin güçlenmesine ve küresel sanayi görünümünün iyileşmesine bağlı olacak.
ÇİN'DE BAKIR STOKLARI SERT ŞEKİLDE AZALDI
Dünyanın en büyük bakır tüketicisi olan Çin'de stoklar son aylarda dikkat çekici biçimde geriledi.
Şanghay Vadeli İşlemler Borsası verilerine göre mart ayında 433 bin tonun üzerine çıkan stoklar, temmuz sonunda 70 bin tonun altına düştü. Yaklaşık yüzde 84'lük gerileme, iç piyasadaki arzın belirgin şekilde sıkılaştığını gösteriyor.
İzabe tesislerindeki bakım çalışmaları rafine bakır üretimini sınırlandırırken, hurda bakır tedarikindeki sorunlar da arzı daraltan diğer faktörler arasında yer alıyor.
Çin'in ithal bakır için ödediği Yangshan primi de haziran ayında ton başına 59 dolardan 115 dolara yükselerek son dört yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Bu durum ithalat talebinin güç kazandığına işaret ediyor.
ABD TARİFELERİ KÜRESEL METAL AKIŞINI DEĞİŞTİRİYOR
Bakır piyasasında yaşanan dengesizliğin diğer önemli ayağını ABD oluşturuyor.
Washington yönetiminin rafine bakır ithalatına yönelik olası gümrük tarifeleri konusundaki belirsizlik, küresel sevkiyatların önemli bölümünün ABD depolarına yönelmesine neden oldu.
ABD'deki bakır vadeli fiyatlarının Londra fiyatlarının üzerinde seyretmesi de ticaret şirketlerini Amerikan piyasasına metal göndermeye teşvik ediyor.
2025 yılında ABD'nin rafine bakır ithalatı yüzde 80 artarak 1,64 milyon tona ulaştı. 2026'nın ilk beş ayında ise ithalat geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 13 yükseldi.
Bugün Amerikan depoları, küresel borsalarda kayıtlı bakır stoklarının yaklaşık yüzde 58'ini elinde bulunduruyor. Bu yoğunlaşma Avrupa ve Asya'daki kullanıcıların metale erişimini zorlaştırıyor.
LONDRA DEPOLARINDAKİ KULLANILABİLİR BAKIR AZALIYOR
ABD'ye yönelen sevkiyatlar ve Çin'in yeniden ithalata ağırlık vermesi, Londra Metal Borsası depolarındaki stokların da gerilemesine yol açtı.
Mayıs ayında 400 bin tonun üzerine çıkan LME stokları, temmuz sonunda 250 bin tonun altına indi.
Stokların önemli kısmının teslimat için ayrılmış olması nedeniyle piyasada hemen kullanılabilecek bakır miktarı açıklanan toplam rakamların oldukça altında bulunuyor.
Nakit fiyatların üç ay vadeli kontratların üzerine çıkması da arz sıkışıklığının sürdüğünü ortaya koyuyor.
ZAYIF İMALAT VERİLERİ YÜKSELİŞİ SINIRLIYOR
Arz tarafındaki güçlü görünüm sürse de talep cephesinde bazı riskler devam ediyor.
Çin'de özel sektör imalat endeksi temmuz ayında son dört ayın en düşük büyüme hızını kaydetti. Üretim ve yeni siparişlerdeki yavaşlama, kısa vadede sanayi metallerine yönelik talep beklentilerini baskılıyor.
Pekin yönetiminin yeni ve kapsamlı teşvikler yerine mevcut ekonomi politikalarını sürdürmesi de güçlü talep beklentilerini sınırlandırıyor.
Özellikle konut sektöründeki zayıflık, inşaat ve beyaz eşya gibi geleneksel bakır tüketim alanlarını olumsuz etkilerken, enerji altyapısı ve elektrik şebekesi yatırımları bu kaybın bir bölümünü telafi ediyor.
YAPAY ZEKA VE ENERJİ DÖNÜŞÜMÜ TALEBİ DESTEKLİYOR
Bakırın uzun vadeli görünümünde yapay zekâ yatırımları giderek daha önemli bir yer ediniyor.
Yüksek kapasiteli veri merkezleri; kablolama, transformatörler, soğutma sistemleri ve elektrik altyapısı nedeniyle yoğun miktarda bakır tüketiyor.
Elektrikli araç üretimindeki artışın yanı sıra yenilenebilir enerji santralleri ve enerji depolama projeleri de metal talebini destekleyen başlıca alanlar arasında bulunuyor.
Bununla birlikte yüksek fiyatlar, üreticileri alüminyum gibi alternatif metallere yönelmeye veya bazı yatırımları ertelemeye teşvik edebilir. Bu nedenle bakırın rekor seviyelerin üzerinde kalıcı olabilmesi yalnızca arz sıkışıklığına değil, yüksek maliyetlerin tüketiciler tarafından ne ölçüde karşılanabileceğine de bağlı olacak.
Kısa vadede piyasaların odağında ABD'nin tarife kararı, Çin'deki stok gelişmeleri ve imalat verileri yer alıyor. Bakırın 6,67 dolarlık tarihi zirveyi aşabilmesi için arz kaynaklı sıkışıklığın talep tarafındaki yavaşlamadan daha güçlü seyretmesi gerekecek.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!
