Türkiye havada bir numara kalacak

Gerek kargo gerekse yolcu tarafında hızla büyüyen İstanbul, destinasyon olarak hub haline geldi. Türkiye'de havacılık sektörü 2026'nın ilk sekiz ayında yolcu trafiğindeki büyümesini sürdürdü. Ocakağustos döneminde havalimanlarında direkt transit yolcular dahil 167.6 milyon yolcuya hizmet verilirken, toplam yolcu sayısı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2.8 arttı. Aynı dönemde üst geçişlerle birlikte uçak trafiği 1 milyon 619 bine, taşınan yük miktarı ise 3.6 milyon tona ulaştı. İstanbul Havalimanı 56.6 milyon yolcuyla Türkiye'nin ana hava ulaşım merkezi olurken, Sabiha Gökçen Havalimanı'nda yolcu sayısı 33.2 milyon olarak gerçekleşti.

ISTANBUL LİDERLİĞİNİ KORUYACAK
Avrupa havacılık sektöründe pandemi sonrası toparlanma ülkeler arasında farklılaşırken, Türkiye yeni havalimanı yatırımları, kapasite artışı ve büyüyen uluslararası bağlantılarıyla öne çıkıyor. SABAH'ın sorularını yanıtlayan Stuttgart Havalimanı CEO'su Ulrich Heppe, Türkiye'nin Avrupa havacılık pazarındaki liderlik konumunu önümüzdeki yıllarda da koruyacağını söyledi. Heppe, bunun temel nedenlerinden birinin Türkiye'nin yeni yatırım ve kapasite artışı için sahip olduğu alan olduğunu vurguladı. "Türkiye Avrupa'nın bir numarası olarak kalacak. Bunun en önemli nedenlerinden biri yapılan yatırımlar ve büyüme alanının çok geniş olması" diyen Heppe, Avrupa'daki birçok havalimanının onlarca yıl önce inşa edildiğine ve büyüyemediğine dikkat çekti.

AVRUPA'NIN BÜYÜYECEK ALANI YOK
Avrupa havalimanlarının önümüzdeki dönemde en büyük problemlerinden birinin fiziki kapasite olacağını belirten Heppe, "Avrupa'da havalimanlarının önemli bölümü 30, 50 hatta 100 yıl önce yapıldı. Bugün gerek yeni alan yaratılması gerek altyapının genişletilmesi gerekse izin süreçlerinde çok ciddi sorunlar yaşanıyor. Yeni bir havalimanı için gereken alanı bulmak da mevcut havalimanlarını büyütmek için gerekli izinleri almak da çok güç" dedi. Küresel hava yolculuğunda beklenen büyümenin mevcut Avrupa altyapısı üzerinde baskı yaratacağını ifade eden Heppe, Avrupa'daki birçok havalimanının oluşacak talebi karşılamakta zorlanacağını söyledi. Heppe, "Gelecekteki büyümeyi daha fazla Türkiye ve Asya'daki ülkelerin karşılayacağını düşünüyorum. Çünkü buralarda kapasite yaratmak ve yatırım yapmak için daha fazla imkân var. Türkiye havacılık alanında mükemmel bir iş çıkardı" diye konuştu. Türkiye'de 2026'nın ilk altı ayında havayolunu kullanan yolcu sayısı 111.9 milyona ulaştı. İstanbul Havalimanı ve Sabiha Gökçen Havalimanı ise aynı dönemde toplam 63.4 milyon yolcuya hizmet verdi.

PANDEMİ ÖNCESİNE DÖNEMEDİK
Türkiye ile Almanya arasındaki performans farkına dikkat çeken Heppe, Türkiye'de hava trafiğinin pandemi öncesi seviyenin üzerine çıktığını, Almanya'nın ise halen 2019 rakamlarının gerisinde bulunduğunu söyledi. Heppe, "Türkiye pandemi öncesine göre yüzde 122 seviyesine ulaştı. Almanya ise halen yaklaşık yüzde 86 seviyesinde. Almanya'nın toparlanmasının bu kadar yavaş olmasının önemli nedenlerinden biri maliyet yapısı" dedi. Resmi Alman verileri de bu tabloyu ortaya koyuyor. Almanya'nın ana havalimanlarında 2025 yılında 207.2 milyon yolcu taşınmasına karşın toplam yolcu sayısı 2019 seviyesinin yüzde 8.6 altında kaldı. Almanya iç hatlarında fark çok daha yüksek oldu. Türkiye pazarı ise Almanya çıkışlı uluslararası trafikte ters yönde hareket ediyor. 2025 yaz tarifesi döneminde Almanya'dan Türkiye'ye 7.7 milyon yolcu uçtu. Türkiye böylece İspanya'nın ardından Almanya'dan en fazla yolcu çekilen ikinci Avrupa destinasyonu oldu. Türkiye'ye giden yolcu sayısı 2024'e göre yüzde 7.8, pandemi öncesindeki 2019 yaz dönemine göre ise yüzde 33.7 arttı.

"600 EUROYA KARŞI 4 BİN 500 EURO"
Heppe'ye göre Almanya'nın rekabet gücünü sınırlayan temel konulardan biri havayollarının karşı karşıya kaldığı kamu kaynaklı maliyetler. Almanya'da hava trafik kontrolü, güvenlik ve diğer devlet kaynaklı ücretlerin havayolları üzerinde ciddi bir yük oluşturduğunu belirten Heppe, maliyet farkını İstanbul ve Madrid ile karşılaştırdı. Heppe, "Almanya'da ortalama bir uçağın havalimanına inişinin toplam maliyeti yaklaşık 4 bin 500 euroya ulaşıyor. Madrid'de bu maliyet 600 euro. İstanbul'da da 600 euro. Yani Almanya'da 6-7 katlık bir maliyetten söz ediyoruz. Böyle bir maliyet yapısıyla diğer havalimanlarıyla rekabet etmek oldukça güç" dedi. Vergi yükü sektörde tartışma başlıklarından biri olmaya devam ediyor. Almanya'da 2025 yılında yaklaşık 84 milyon yolcu için havayolları tarafından beyan edilen hava taşımacılığı vergisi 2.1 milyar euroya ulaştı.

'GELECEKTEKİ TALEBİ TÜRKİYE VE ASYA KARŞILAYACAK'
HEPPE'YE göre Avrupa havacılığındaki temel sorun yalnızca bugünkü maliyetler değil. Önümüzdeki 20-30 yılda yolcu sayısında beklenen artış, yeni pist ve terminal yatırımı yapma imkânı sınırlı olan Avrupa havalimanlarını daha büyük bir kapasite sorunuyla karşı karşıya bırakacak. Türkiye'nin avantajının ise mevcut trafik büyümesinin yanı sıra yeni kapasite yaratabilmesi olduğunu belirten Heppe, İstanbul başta olmak üzere Türkiye'de son yıllarda gerçekleştirilen havacılık yatırımlarının ülkeyi Avrupa-Asya hava trafiğinin merkezlerinden biri haline getirdiğini söyledi. Heppe, "Avrupa'da yeni kapasite yaratmak giderek daha zor hale geliyor. Yeni hava trafiği talebinin önemli bölümünün Türkiye ve Asya'daki merkezler tarafından karşılanacağını düşünüyorum" dedi.

STUTTGART'TA HER 5 YOLCUDAN BİRİNİN ROTASI TÜRKİYE
TÜRKİYE'NİN Stuttgart Havalimanı açısından da en önemli dış hat pazarlarından biri olduğunu belirten Heppe, Türkiye bağlantılı yolcuların toplam trafik içindeki payının yüzde 20'ye yaklaştığını söyledi. Heppe, "Türkiye bizim için çok önemli bir destinasyon. Stuttgart Havalimanı'ndaki yolcularımızın yüzde 19,2'sinin Türkiye bağlantısı bulunuyor. Yani neredeyse her beş yolcudan biri Türkiye'ye gidiyor veya Türkiye'den geliyor" dedi. Trafiğin yalnızca İstanbul ve Antalya ile sınırlı olmadığına işaret eden Heppe, "İstanbul Havalimanı, Sabiha Gökçen ve Antalya başta olmak üzere Türkiye'de toplam 17 noktaya uçuş gerçekleştiriliyor" diye konuştu.